Group: Lingva helpejo


115 maljunaj fraŭliĉoj


Riŝo
By Riŝo
March 18, 2013 - 7 komentoj - 228 vizitoj

Temas pri la konklavo en Romo kaj la 115 kardinaloj. La esprimon „fraŭliĉo“ mi legis tie:
www.delbarrio.eu/blo/category/blogo

Por mi fraŭlo estas needziĝinta viro kaj fraŭlino needziniĝinta virino kaj tio ŝajnas al mi sufiĉe klara. Do mi pensas ke -iĉ- en tiu ekzemplo estas pleonasma kaj nenecesa laŭ la regulo de sufiĉo kaj neceso. Kion vi opinias pri tio? Eble utilas konsulti antaŭe PMEG aŭ Vikipedion pri la temo.

PMEG:
bertilow.com/pmeg/vortfarado/neoficialaj_afiksoj/sufiksoj/ich.html

Vikipedio:
eo.wikipedia.org/wiki/-i%C4%89-

The topic of this discussion has been edited by Riŝo 3 years ago.

7 komentoj - La lastaj
rughulo
rughulo
Mi konsentas kun opinio de B. Wennergren -
la sufikso " iĉ" stas ne aprobinda
3 years ago.
Ed Robertson
Ed Robertson
Mi dirus ke oni povus almenau uzi la afikson -ich- che radikoj kiuj havas gheneralan inan signifon ekz. (listo el PAG) matrono, amazono, primadono, meretrico*, gorgono, nimfo, furio.

(Parenteze mi multe preferas PAG de Kalocsay kaj Waringhien ol PMEG de Wennergren, char kvankam,verkita antau longa tempo, ghi kelkfoje konsideras la efektivan uzadon por PRISKRIBI la gramatikon de Esperanto, anstatau ade doni la impreson opinii 'esperantistoj diras tion, sed ili eraras').

El la substantivoj en la listo, la pluformado de la vorto 'primadonicho' shajnas al mi aparte utila.
3 years ago.
Riŝo
Riŝo
Ĉu "primadoniĉo" do signifus "unuaranga kantisto en opero"? Sed ĝuste PAG diras ke ne ekzistas vira ekvivalento por la menciitaj radikoj kiuj havas ĝenerale inan signifon: "Gramatika genro ne ekzistas en Esperanto. Ĉe la komunaj personnomoj la vira sekso estas nur negative montrata; ke "patro" difinas viron, tion ni scias nur ĉar forestas signo de ineco; oni povas diri, ke la virsekson montras "signo nula". (...) Ankaŭ la ina sekso estas negative montrata ĉe la vortoj, kiuj esprimas estmanieron specialan al inoj, kaj por kiuj ne ekzistas vira ekvivalento: matrono, amazono, primadono ktp." (PAG § 32 Genro)

-iĉ- ŝajne iĝis modo post la 1980-aj jaroj, ĉar PAG ne mencias ĝin. Mi dubas ĉu ĝi vere kontribuas al maldiskriminaciigo de virinoj en la socio.
3 years ago.
Michael Lennartz
Michael Lennartz
- En PIV 1977 la sufikso ankoraŭ ne ekzistas. Do kial ĝi subite estas necesa?

- Por indiki viran genron, ni uzas "vir-" kiel prefikson jam ekde 125 jaroj.

- Mi konsentas kun Ed pri PAG kaj PMEG.

- La radiko "fraŭlo" havas virgenran signifon. (PIV 1977, pĝ. 315, kapvorto "fraŭlo", difino 2: "ne edziniĝinta viro").
3 years ago.
Pierre Levy
Pierre Levy
La etimologio de "fraŭlo" estas interesa:
(germane:) Fräulein --> fraŭlino --> fraŭlo

"Fraŭlo" estas akirita el "fraŭlino" per la forigo de "in".
Do, "fraŭlino" ne estas "ina fraŭlo", sed "fraŭlo" estas "senineca fraŭlino".

En la germana "Fräulein" tute ne havas inan sufikson. "Fräŭlein" estas
diminutivo de "Frau" akirita per aldono de dimunitiva sufikso "lein" kaj
de umlaŭto sur la "a". Plie, kiel ĉiuj germanaj vortoj diminutivigitaj per
la sufikso "-lein", "Fräulein" estas gramatike neŭtra kvankam ĝi indikas
inan personon.

Similan etimologion oni havas kun "edzo":
"(Prinz)essin" --> (princ)edzino --> edzino --> edzo.

Ĉi tie mi kompreneble ne pretendas doni lecionon al germanlingvanoj.
Kontraŭe, ilia eventuala komento estos bonvena.
.
3 years ago.
Michael Lennartz
Michael Lennartz
Al Pierre: Tute male. Multaj eksterlandanoj konas la germanan lingvon pli bone ol la germanoj. - Kompreneble, ni germanoj ne lernas la lingvon, sed uzas ĝin - kelkfoje erare. Mi konas eksterlandanojn, kiuj havas eĉ modelan prononcon. La unua tia homo estis anglo, instruisto pri germana lingvo en privata angla lernejo.

Jen la interesa vojo, laŭ kiu Z formis iujn radikojn:

El la Lingvaj Respondoj:

PRI LA DEVENO DE LA VORTO “EDZO”
Dank' al la afableco de S-ro D-ro Zamenhof, mi ricevis la solvon de tiu malgranda enigmo... La vere primitiva formo estas ne edz, sed edzin, de kiu devenas la formo edzo. Tiel same fraŭlo devenas de fraŭlino, kuzo de kuzino, kaj feo, kiun oni povus uzi, por montri fablan estulon, ekz. Oberono, kaj kiun oni povas devenigi de feino. La vorto edzino estis primitive sufikso, kiu poste fariĝis sendependa de la radikoj, al kiuj ĝi estis primitive aldonita. Jen kiamaniere la Majstro klarigis al mi la aferon: En la germana lingvo, reĝido heredonto de la krono estas nomata Kronprinz, kiu fariĝas en Esperanto kronprinco. La virino kunigita kun la kronprinco per leĝa ligilo estas nomata germane Kronprinzessin. Ĉi tiun lastan vorton D-ro Zamenhof transskribis Esperante kronprincedzino, kaj li tuj rimarkis, ke la finiĝo de tiu vorto, t. e. edzino, ricevis per si mem la sencon de virino kunigita kun viro per leĝa ligilo. Li do faris el ĉi tiu vorto: unue, ĝeneralan sufikson, esprimantan difinitan rilaton, kaj due, vorton memstaran kun tiu sama signifo. Poste el la vorto edzino li tute logike devenigis la vorton edzo.

Laŭ artikolo de Emile Boirac. Oficiala Gazeto, 1913, Decembro
3 years ago.
Pierre Levy
Pierre Levy
Dankon Michael por tiuj precizigoj kaj kompletigoj.
3 years ago.