Group: Lingva helpejo


TRADUKI ESPERANTE


Raŝi - Audino
By Raŝi - Audino
February 22, 2012 - 23 komentoj - 441 vizitoj

Ĉu ekzistas, sub ia ajn aspekto, avantaĝo la traduko per Esperanto kompare kun la aliaj lingvoj?
(Fideleco, stilo, kompreno, facileco, riĉeco, malaltigo de la perfido, ktp.)
23 komentoj - La lastaj
rughulo
rughulo
Tio ĉi dependas de la lingva nivelo - tute same kiel en nature nacia lingvo.
Ekz. "Bonantagulo" nur komprenas " ĝis revido"
Papagoj eĉ komprenas neniom .
4 years ago.
Tjeri
Tjeri
Kompreneble en ĉiuj lingvoj ekzistas bonaj tradukoj, bone verkitaj, kaj malbonaj tradukoj, fuŝe verkitaj. Tamen, mia konstato estas, ke esperanto malpli perfidas la originalan verkon.
Mi eĉ opinias, ke tradukado de plej bonaj verkoj el ĉiuj lingvoj de la mondo, devus esti la plej granda argumento favore al esperanto, kiel pontolingvo.
4 years ago.
Raŝi - Audino has replied to Tjeri
Ĉu vi jam sciis pri komparado de diverslingvaj tradukoj de iu sama libro? Ĉikaze, ĉu la esperanta versio atingis pli bonan rezulton ol la aliaj??
4 years ago.
Michael Lennartz has replied to Raŝi - Audino
Ĉu iu el tiuj komparoj estas farita de ne-esperantistoj? Esperantistoj ĉiam rigardas "siajn" produktojn kiel pli bonajn, pli altkvalitajn. Mi konas almenaŭ unu tradukon, kion mi juĝas malbona, bedaurinde ĝi devenas de unu el la plej alte taksataj e-tradukistoj de la pasintaj 120 jaroj. Sed kompreneble, tio dependas de la propraj mezuroj.
4 years ago.
Raŝi - Audino has replied to Michael Lennartz
Ĉu ŝlia nomo kaj verko vi povas mencii? Aŭ ne estus delikata diri la nomojn?
4 years ago.
Raŝi - Audino has replied to Peter Bowing
"Se oni poste ree tradukus la tekston el Esperanto al alia etna lingvo, tiam mi timus pri la kvalito de la rezultaĵo."
Ĉu tiun timaĵon ankaŭ vi havas pri la krokodilaj lingvoj?
4 years ago.
Tjeri has replied to Peter Bowing
Vi pravas, Peter, mi malbone esprimis mian ideon. Mi celis uzon de esperanto, kiel kultura ponto. Mi verŝajne ne legus tradukon al la franca de esperantigita turka verko. Sed kono de esperanto ebligas iun legi verkojn netradukitajn al ties lingvo.
4 years ago.
Harri Laine has replied to Peter Bowing
Povas esti, ke la Angla kaj Franca estas tiom feliĉaj, ke ĉiuj tradukaĵoj aperas tradukitaj rekte el la originalo. Sed mi iam-tiam legis Finnan tradukon el la Turka, faritan el Angla traduko. Simile okazis iam por Japana originalo. Povas esti, ke en tiuj okazoj traduko tra Esperanto estus same bona, aŭ eĉ pli bona – mi ne scias. Estus interese kompari, sed apenaŭ troviĝas eblo fari tion en la reala vivo. Ankaŭ estus interese kompari rektan tradukon en Esperanton kun tra-Angla traduko en la Finnan,

Ja ekzistas tradukistoj, kiuj rekte finnigas Turkan tekston (mi nun havas ĉe-mane tian romanon de Orhan Pamuk), aŭ Japanan, sed tiuj ne estas multaj, kaj eble estas eĉ pli malmultekoste tradukigi el la Angla.
4 years ago.
Tjeri
Tjeri
Pli bonan, certe: www.ipernity.com/doc/53089/3765956
Pli fidelan, eble samkvalitan: www.ipernity.com/doc/53089/3765957
Pli fidelan, kaj seneraran: www.ipernity.com/blog/53089/371953 :)
4 years ago. Edited 4 years ago.
Michael Lennartz has replied to Tjeri
Oni ne povas elŝuti la tradukon de la "Barka velado". La aŭtoro malpermesas elŝuton, diras ipernity.
4 years ago.
Tjeri has replied to Michael Lennartz
La aŭtoro permesas, sed Ipernity malpermesas al ne-PRO-membroj. Bonvolu peti la tekston per mesaĝo, mi sendos.
4 years ago.
Raŝi - Audino has replied to Tjeri
Iu amiko avertis min ke mia demando estas ampleksa kaj mi pripensis..... li pravas!!
Ŝajnas ke nek mi, nek li kalkulis pri tiel bona respondo kiel la via, elmontro de vera gusto pri la tradukarto! Dankegon Tjeri!!
4 years ago.
Harri Laine
Harri Laine
Ĉu vi rimarkis, ke ekde hieraŭ la tradukilo de Google havas ankaŭ Esperanton en sia sortimento? Jen ekzemploj, kiel ĝi tradukas le demandon de Raŝi:

Is there, under any aspect, advantage the translation with Esperanto as compared with the other languages? (Fidelity, style, understanding, ease, wealth, lowering of the betrayal, etc.).

Y at-il, sous tout aspect, l'avantage de la traduction de l'espéranto par rapport aux autres langues? (Fidelity, le style, la compréhension, la facilité, la richesse, l'abaissement de la trahison, etc.)

Gibt es, unter jedem Aspekt, den Vorteil der Übersetzung mit Esperanto als mit den anderen Sprachen verglichen? (Fidelity, Stil, Verständnis, Leichtigkeit, Reichtum, Senken des Verrats, etc.).

É lá, sob qualquer aspecto, a vantagem da tradução com o Esperanto, em comparação com as outras línguas? (Fidelity, estilo, compreensão, vontade, riqueza, redução da traição, etc.)

Onko missään näkökohta, etu käännös esperanton verrattuna muihin kieliin? (Fidelity, tyyli, ymmärrys, helppous, rikkaus, laskeminen pettämistä jne.).


Estas klare videble, ke ĝi tradukas tra la Angla lingvo. Iom strange, ĝi ŝajnas restigi la vorton fidelity netradukita en ĉiuj lingvoj.

Ĉi tio ne vere rilatas al la temo de ĉi tiu diskuto, sed estas ja interesa novaĵo. Vidu la sciigon de Google (mi ne scias, ĉu tiu komuniko ekzistas ankaŭ en iu alia lingvo, sed vi ja povas nun lasi Guglon mem traduki ĝin al via lingvo :)
4 years ago.
Michael Lennartz has replied to Harri Laine
Dankon por la informo!!!
4 years ago.
Raŝi - Audino has replied to Harri Laine
Bonega Harri! Dankon!
4 years ago.
Michael Lennartz
Michael Lennartz
Esperanto estas same taŭga aŭ maltauga por tradukado kiel ĉiu alia lingvo. Kutime iu tradukas el fremda lingvo en sian propran lingvon, sed en E-to tio "nature" ne estas ebla. Aliflanke tio estas avantaĝo, ĉar vi ne devas resti certan tempon en tiu fremda lando, el kies lingvo vi tradukas.

La kvalito de tradukado dependas i. a. de

- la lingvoscio de la taksanto (!)
- esperanto-ideologia sinteno (bonlingvisto, "nov vortisto" - neologismulo)
- celo de la tradukado (kiu legu la tradukon? Ĉu nur homo, kiu jam kvardek jarojn lernas Esperanton kaj havas ĉiujn eldonojn de PV, PIV kaj NPIV? Ĉu homo, kiu ĵus finis la kurson de progresintoj kaj posedas nur poŝvortaron?)
- spertoj de la tradukinto
- bonvolo de aliaj esperantistoj, kontrole legi kaj korekti ies tradukon (!)

La lasta temo: La kontrollegado. Ankaŭ ĉi tie estas danĝero, ke iu kontrola leganto respekte traktas iun faman nomon kaj pensas, ke tiu certe estas pli bona konanto de la lingvo kaj tial permesas formulojn kaj vortumojn, kiuj estas eraraj aŭ almenaŭ strangaj kaj malfacile kompreneblaj.
4 years ago.
Raŝi - Audino has replied to Michael Lennartz
Mia Dio! Multe da aspektoj, ĉu ne?
Dankegon pro via detala respondo, Michael!!
4 years ago.
rughulo
rughulo
Tutcerte la tradukista profesio estas ankaŭ arto .
Zamenhof mem konsilis defii la plej malfacilajn tekstojn . Laŭ mia opinio li plene pravas.
Mi nur refoje mencias la opinion kaj gloson de fama konata aŭtoro e-ta T. Steele, kiu orgojle deklaris: ne eblas traduki ĉiajn nuancojn de la germana lingvo. ( legebla en lia libro "Se ĉio dependus de mi ")
4 years ago.
Michael Lennartz
Michael Lennartz
Oni neniam povas traduki ĉiujn nuancojn de iu lingvo.

Mi ne scias, kiujn sciojn Steele havas pri la germana lingvo.

Günter Grass estas eĉ Nobel-premiito, sed liaj romanoj estas legeblaj nur de literaturaj masoĥistoj.
4 years ago.
rughulo
rughulo
Oni povas traduki ĉiajn nuancojn de ia ajn lingvo. Almenaŭ tion asertis Zamenhof- kiam li tradukis la " Hamlet" de ŝekspiro - krome li ankaŭ sukcese tradukis la biblion, kies teksto estas tre malfacile tradukebla. ( en la germana versio ekzistas multaj tradukeraroj )
Altnivela literaturo ĉiam estas malfacile legebla - eĉ por denaskulo .
4 years ago.
Harri Laine
Harri Laine
Michael tute pravas: oni ne povas traduki ĉiujn nuancojn. Se oni provas tion fari, la traduko fariĝas neeltenebla, kaj certe aldonas multajn tiajn nuancojn, kiuj tute ne ekzistas en la originalo. Tamen ankaŭ la oftaj asertoj, ke iu vorto aŭ frazo estas "netradukebla", estas same dubindaj.

La aserto, ke "altnivela literaturo ĉiam estas malfacile legebla" estas prava nur, se oni difinas altnivelecon egala al malfacileco. Tio estas simpla sensencaĵo, des pli se oni aldonas "eĉ por denaskulo".
4 years ago.
Pierre Levy
Pierre Levy
Iu kontraŭanto de Esperanto spritege deklaris, ke "Oni povas ĉion traduki al
Esperanto, oni ne povas ion esprimi". Estus tro kruele demandi al
samopinianto, kiel oni povas tion traduki, kion oni ne povas esprimi.
Traduki tekston estas ja esprimi ĝin en alia lingvo.
4 years ago.
rughulo
rughulo
Homo kapablas esprimi sin en ĉia lingvo - Tial laŭ simpla logiko ankaŭ estas tradukeblaj ĉiaj lingvoj - kun ĉiaj nuancoj. Sed tutcerte en ĉiuj lingvoj ekzistas diversaj niveloj - Tio ne estas sensencaĵo- sed simpla pruvebla konstato.
La nova referenckadro de Eŭropa lingvotestistoj klasas la lingvonivelojn de 0 al C2 - sed eĉ denaskulo ne apriorie posedas la lingvonivelon C2 "
4 years ago.