Kansainvälistä kieltä oppimassa 1950- ja 1960-luvulla
Esperanto en finnaj lernejoj ĉirkaŭ la jaro 1960

Tähän on koottu tekstejä, joiden aiheena on esperanton opetus joissakin Suomen kouluissa 1950- ja 1960-luvulla. Ne ovat lehtiartikkeleita tuolta ajalta tai koulukokeiluja koskevia raportteja. Teksteissä on esillä kaksi koulua: Someron yhteiskoulu ja Rauvolan kansakoulu, mutta kieltä opetettiin muissakin oppilaitoksissa.

La dokumentoj en la ĉi-suba listo raportas pri lerneja instruado de Esperanto en Finnlando dum la 1950-aj kaj 1960-aj jaroj. Estas artikoloj el gazetoj kaj kelkaj nepublikigitaj raportoj. La tekstoj temas pri du lernejoj: la Geknaba Mezlernejo en Somero kaj la Popola Lernejo en Rauvola.

Harri Laine
harri punkto laine ĉe iki punkto fi


Somerolla opiskellaan ei-kenenkään-maan kieltä, Viikkosanomat 26.5.1961. Vilho Setälä kertoo esperanton opetuksesta Someron yhteiskoulussa. Vilho Setälä raportas kaj pritaksas instruadon de Esperanto en Somero (artikolo en la finna, el la semajna revuo “Viikkosanomat”, majo 1961)

Someron lasten kiva ja komea kielimestari , Viikkosanomat 26.5.1961. Artikkeli Somerolla esperantoa, maantietoa ja piirustusta opettaneesta István Móroczista. Pri la hungaro István Mórocz, kiu instruis la lingvon en Somero (en la finna, el “Viikkosanomat”, majo 1961)

Piispanristin pienet esperantistit , Opettajain lehti 17.6.1961. Esperanton opetuksesta Kaarinan kunnan Rauvolan koulussa. Pri esperanto en la lernejo Rauvolan koulu, en Kaarina, proksime al Turku; artikolo en la finna el la porinstruista gazeto “Opettajain lehti”

Kuvat alkuperäisistä sivuista, joilla nämä tekstit ilmestyivät, ovat nähtävissä toisella sivustolla olevassa albumissa. Ks. myös vastaavaa blogiartikkelia.
Fotoj pri la originalaj gazetpaĝoj troviĝas en albumo aliloka. Tie estas ankaŭ blogaĵo pri la temo.

Dokumentteja Someron yhteiskoulusta
Dokumentoj pri la mezlernejo en Somero

Asiakirjat ovat myös kuvina pdf-tiedostoissa (linkit kappaleiden lopussa).
Bildoj pri la originaloj estas aldonitaj en pdf-dosieroj (ligilo fine de ĉiu alineo).

Raportti esperanton opiskelusta Someron yhteiskoulussa, Someron lukion rehtorin Irja Bergmanin raportti 12.5.1977. Raporto pri instruado de Esperanto en la Geknaba Mezlernejo de Somero (en la finna). Dato: 12 majo 1977, verkis s-ino Irja Bergman, lernejestro de la Supera Mezlernejo de Somero. pdf

Kouluneuvos Olli Sampolan tarkastuslausunto ainetarkastuksesta 28–29.3.1961. Raporto pri oficiala inspekto en marto 1961 (en la finna). pdf

Olli Sampolan lausunto tarkastuksesta 8.4.–9.4.1963, Inspekta raporto, aprilo 1964 (en la finna). pdf

FM Vilho Setälän raportti esperanton sanastotestistä 1. luokalla 9.4.1963. Scio pri vortoj ĉe unuajaraj lernantoj. Raporto de Vilho Setälä, aprilo 1963 (en la finna). pdf


Sekalaista
Diversaĵoj

Somero-lehdessä kerrotaan István Móroczin vierailusta ja hänen oppilaidensa luokkakokouksesta vuonna 2009.
Loka gazeto “Somero” raportas pri vizito de István Mórocz kaj pri kunsido de liaj lernantoj en 2009 (en la finna).

Kaksi artikkelia Esperanta Finnlando -lehdestä vuosilta 1960 ja 1961. Someron yhteiskoulun oppilaat Erik Haggrén ja Marjo Heino kertovat. Jutut ovat esperantonkielisiä.
Du artikoloj el “Esperanta Finnlando” (1960, 1961). Erik Haggrén kaj Marjo Heino, gelernantoj de la Mezlernejo en Somero rakontas (en Esperanto).